# Co říká suchost kolem nehtů o těle a jeho potřebách Suchost kůže kolem nehtů může být signálem, ž
Drobne pęknięcia, łuszcząca się skóra lub nieprzyjemne postrzępione skórki wokół paznokci – większość ludzi uważa to za zwykły problem kosmetyczny, który rozwiąże odrobina kremu. W rzeczywistości jednak suchość skóry wokół paznokci może być cichym sygnałem, który ciało wysyła, aby zwrócić uwagę na coś głębszego. Warto przyjrzeć się tym drobnym znakom uważniej, ponieważ wartość informacyjna stanu paznokci i otaczającej skóry jest zaskakująco wysoka.
Dermatolodzy i lekarze medycyny integracyjnej od dawna zwracają uwagę, że dłonie – a zwłaszcza okolice paznokci – są swoistym lustrem ogólnego stanu zdrowia organizmu. Stan paznokci, skórek i skóry w ich otoczeniu zmienia się w zależności od odżywiania, nawodnienia, stanu hormonalnego i obciążenia psychicznego. Zanim więc sięgniesz po kolejne opakowanie plastrów lub nawykowo obgryzasz skórki, spróbuj zadać sobie pytanie: co właściwie chce mi przez to powiedzieć moje ciało?
Wypróbuj nasze naturalne produkty
Odwodnienie i odżywianie jako pierwsi podejrzani
Najczęstszą przyczyną suchej, pękającej skóry wokół paznokci jest zwykłe odwodnienie. Przy niewystarczającym spożyciu płynów organizm oszczędza wodę dla życiowo ważnych narządów, a skóra – zwłaszcza na dłoniach i palcach – jako pierwsza na tym cierpi. Przy czym nie chodzi tylko o to, ile wody człowiek wypija. Rolę odgrywa również skład diety, ponieważ nadmierne spożycie soli, alkoholu lub kofeiny może pozbawiać organizm płynów nawet przy pozornie wystarczającym nawodnieniu.
Równie istotne jest spożycie witamin i minerałów. Niedobór witaminy E, która jest kluczowym antyoksydantem wspierającym odnowę komórek skóry, bardzo często objawia się właśnie na dłoniach. Witamina C odgrywa niezastąpioną rolę w syntezie kolagenu – białka, które utrzymuje skórę mocną i elastyczną. Gdy jej brakuje, skóra traci zdolność do regeneracji i zaczyna się kruszyć i pękać. Niedobór witamin z grupy B, szczególnie biotyny (B7), jest klasycznie kojarzony z łamliwością paznokci i suchą skórką w ich otoczeniu.
Minerały są równie ważne. Niedobór cynku objawia się całą gamą symptomów – od spowolnionego gojenia ran po suchość i łuszczenie się skóry. Cynk jest niezbędny do prawidłowego funkcjonowania ponad 300 enzymów w organizmie, a jego niedobór jest zaskakująco powszechny we współczesnej populacji, szczególnie u osób stosujących dietę ubogą w mięso, rośliny strączkowe i orzechy. Równie ważne jest żelazo – przy jego niedoborze, czyli przy anemii, skóra staje się sucha, blada i podatna na pękanie.
Weźmy konkretny przykład: trzydziestoletnia kobieta pracująca w biurze zauważa, że skóra wokół jej paznokci pęka i łuszczy się, mimo że pije dwa litry wody dziennie i regularnie smaruje dłonie kremem. Po wizycie u lekarza i badaniach krwi okazuje się, że ma niski poziom ferrytyny – białka magazynującego żelazo – i łagodny niedobór witaminy D. Uzupełnienie tych składników powoduje wyraźną poprawę stanu skóry w ciągu kilku tygodni. Ten scenariusz nie jest wyjątkowy, wręcz przeciwnie – jest bardzo powszechny.
Hormony, tarczyca i sygnały autoimmunologiczne
Suchość skóry wokół paznokci nie musi jednak zawsze mieć tak prostą przyczynę. Zaburzenia hormonalne należą do mniej oczywistych, ale bardzo częstych czynników wyzwalających. Tarczyca, mały narząd w szyi, kontroluje metabolizm całego ciała – a jeśli pracuje wolniej, niż powinna (stan określany jako niedoczynność tarczycy), objawia się to między innymi wyraźnie suchą skórą, łamliwymi paznokciami i pękającą skórką wokół paznokci. Według danych Amerykańskiego Stowarzyszenia Tarczycy na jakąś formę choroby tarczycy cierpi około 20 milionów Amerykanów, przy czym duża część z nich w ogóle nie wie o swoim stanie.
U kobiet kluczową rolę odgrywają również hormony płciowe. Spadek estrogenów w okresie perimenopauzy i menopauzy powoduje, że skóra traci zdolność do zatrzymywania wilgoci – a dłonie i palce są jednym z pierwszych miejsc, gdzie ta zmiana się objawia. Skóra staje się cieńsza, bardziej sucha i mniej elastyczna, skórki wokół paznokci zaczynają się rwać i pękać.
Warto wspomnieć również o chorobach autoimmunologicznych. Łuszczyca bardzo często objawia się właśnie w okolicach paznokci i otaczającej skóry – fachowo mówi się o łuszczycy paznokci, która dotyka nawet 80% pacjentów z tą diagnozą. Podobnie egzema, a dokładniej atopowe zapalenie skóry, powoduje chroniczną suchość, swędzenie i pękanie skóry, przy czym dłonie są jednym z najczęściej dotkniętych obszarów. Jeśli suchość utrzymuje się mimo nawilżania i modyfikacji diety, zawsze warto odwiedzić dermatologa.
Stres i obciążenie psychiczne to kolejny czynnik, który odbija się na stanie skóry wyraźniej, niż większość ludzi by przypuszczała. Chroniczny stres podwyższa poziom kortyzolu, który zaburza barierę skórną i spowalnia regenerację komórek. Nie bez powodu wiele osób w trudnych okresach życia zauważa pogorszenie stanu skóry – bardziej się łuszczy, pęka i gorzej się goi.
Wpływ środowiska i codziennych nawyków
Przyczyn suchej skóry wokół paznokci nie musimy jednak zawsze szukać wewnątrz ciała. Czynniki zewnętrzne odgrywają równie ważną rolę. Częste mycie rąk, zwłaszcza agresywnymi mydłami, narusza naturalną ochronną warstwę skóry zbudowaną z lipidów. Środki dezynfekujące na bazie alkoholu, które stały się częścią codziennego życia, mają podobny efekt – są wprawdzie niezbędne dla higieny, ale wyraźnie wysuszają skórę.
Wpływy sezonowe są dobrze udokumentowane. W miesiącach zimowych powietrze w pomieszczeniach ogrzewanych centralnym ogrzewaniem jest ekstremalnie suche, co prowadzi do szybszego odparowywania wilgoci ze skóry. Mróz na zewnątrz dodatkowo pogarsza sytuację, ponieważ zimne powietrze zawiera mniej wilgoci. Połączenie suchego wnętrza i chłodnego zewnętrza jest dla skóry dłoni dosłownie niszczycielskie – a skórki wokół paznokci, ze względu na swoją cienką strukturę i ekspozycję, są jednym z najbardziej narażonych miejsc.
Chemikalia w domu – środki czyszczące, odtłuszczacze czy rozpuszczalniki – to kolejny cichy agresor. Osoby, które regularnie pracują z chemikaliami bez ochronnych rękawic, znacznie częściej cierpią na suchą i podrażnioną skórę wokół paznokci. Podobnie praca z ziemią, gliną lub innymi materiałami ściernymi mechanicznie uszkadza delikatną skórę wokół paznokci.
Jak podsumowuje to brytyjska dermatolog dr Anjali Mahto w swojej książce The Skin Bible: „Skóra jest największym narządem ciała, a zarazem najbardziej szczerym – odzwierciedla wszystko, przez co przechodzimy od wewnątrz i od zewnątrz."
Co z tym zrobić – podejście od wewnątrz i od zewnątrz
Pielęgnacja suchej skóry wokół paznokci powinna być zawsze dwustronna. Od zewnątrz pomaga regularne nawilżanie dobrej jakości kremem do rąk zawierającym mocznik, glicerynę lub kwas hialuronowy, które potrafią rzeczywiście zatrzymać wilgoć w skórze. Odpowiednie są również naturalne olejki – migdałowy, jojoba lub rokitnikowy – które odżywiają skórki i przywracają ich naturalną warstwę ochronną. Nakładanie kremu lub olejku zaraz po umyciu rąk, gdy skóra jest jeszcze lekko wilgotna, znacznie zwiększa skuteczność nawilżania.
Od wewnątrz kluczowa jest urozmaicona i zbilansowana dieta bogata w zdrowe tłuszcze – kwasy tłuszczowe omega-3 zawarte w łososiu, nasionach lnu lub orzechach włoskich są absolutnie niezbędne dla zdrowia skóry. Wystarczające spożycie antyoksydantów z owoców i warzyw chroni komórki skóry przed uszkodzeniem przez wolne rodniki. Jeśli dieta nie wystarcza, warto sięgnąć po wysokiej jakości suplementy diety – biotynę, witaminę E lub cynk – najlepiej po konsultacji z lekarzem.
Ochrona dłoni w codziennym życiu jest równie ważna jak leczenie. Noszenie gumowych rękawic podczas sprzątania i mycia naczyń, bawełnianych rękawic zimą oraz ochronnych rękawic przy pracy z chemikaliami lub ziemią może znacznie zmniejszyć mechaniczne i chemiczne uszkodzenia skóry. Mała zmiana nawyku, która ma duży wpływ.
Warto wspomnieć o jednym złym nawyku, który znacznie pogarsza sytuację: obgryzaniu i rwaniu skórek wokół paznokci. Choć jest to zrozumiała reakcja na dyskomfort spowodowany suchą skórą, mechaniczne uszkadzanie skórek narusza naturalną barierę i otwiera drogę bakteriom i grzybom. Efektem może być bolesny stan zapalny – zanokcica – który wymaga wtedy opieki medycznej.
Suchość skóry wokół paznokci jest więc czymś znacznie więcej niż tylko problemem estetycznym. To informacja – o tym, czego brakuje organizmowi, jak jest obciążony i jakim warunkom jest każdego dnia poddawany. Zwracanie uwagi na te drobne sygnały i reagowanie na nie – czy to przez modyfikację diety, zmianę nawyków, czy wizytę u lekarza – jest jednym z najprostszych sposobów dbania o zdrowie jako całość. Dłonie wiedzą o nas więcej, niż nam się wydaje.
