Uprawa estragonu jest łatwa i przynosi świetne rezultaty.
Król ziół we francuskiej kuchni i domowym ogródku - estragon
Na pierwszy rzut oka niepozorne zioło, na drugi nieodzowna część wielu kuchni i medycyny ludowej. Estragon, znany również jako bylica estragon (łacińska nazwa Artemisia dracunculus), ma długą historię nie tylko w gastronomii, ale także w tradycyjnym zielarstwie. Jego delikatnie słodki, lekko anyżowy smak uczynił go jedną z głównych gwiazd francuskiej kuchni, ale zdobywa również swoje miejsce w polskich ogrodach i domach.
Czym jest estragon i skąd pochodzi
Estragon należy do rodziny astrowatych, a jego krewnymi są na przykład bylica piołun, bylica boże drzewko czy bylica pospolita. W przeciwieństwie do swojego gorzkiego kuzyna – bylicy piołun – estragon ma delikatniejszy, słodszy smak, który zapewnił mu przydomek "król ziół" we francuskiej gastronomii. Stąd również pochodzi jedna z jego angielskich nazw – French tarragon.
Pochodzi pierwotnie z obszaru Azji Środkowej i Syberii, skąd stopniowo rozprzestrzenił się do Europy. Dziś jest uprawiany na całym świecie, zwłaszcza w strefach klimatu umiarkowanego. W Polsce uprawiany jest głównie francuski estragon, ceniony za swój intensywny smak i aromatyczne olejki. Drugim typem, który pojawia się u nas, jest rosyjski estragon, który ma jednak znacznie słabszy smak i często jest używany bardziej jako roślina ozdobna niż jako przyprawa.
Jak estragon wpływa na ciało – efekty, które zaskakują
Estragon to nie tylko smaczna przyprawa. Już w średniowieczu uważany był za zioło lecznicze i jego właściwości docenili nawet lekarze na dworach cesarskich. Zawiera bowiem szereg korzystnych substancji – olejki eteryczne, flawonoidy, witaminy A i C, potas, magnez i wapń.
Wypróbuj nasze naturalne produkty
A jakie konkretnie efekty estragonu warto wymienić?
- Wspomaga trawienie i łagodzi wzdęcia – dlatego często dodawany jest do cięższych potraw, takich jak sosy, rośliny strączkowe lub pieczone mięsa.
- Uspokaja układ nerwowy i pomaga zasnąć – babcie polecały herbatę z estragonu przy bezsenności i nerwowości.
- Poprawia apetyt – jego aromat stymuluje ślinę i soki żołądkowe.
- Działa silnie antybakteryjnie, dlatego był w przeszłości używany również przy drobnych infekcjach jamy ustnej.
Według niektórych nowoczesnych badań (na przykład badanie opublikowane w Journal of Medicinal Food) estragon ma również działanie antyoksydacyjne, co oznacza, że pomaga organizmowi w walce z wolnymi rodnikami, a tym samym spowalnia starzenie się komórek.
Ciekawostką jest, że estragon zawiera niewielkie ilości estragolu – naturalnego związku, który w większych ilościach jest uważany za potencjalnie toksyczny. W zwykłym kulinarnym zastosowaniu nie ma się jednak czego obawiać – ilość jest znikoma, a ryzyko minimalne.
Uprawa estragonu - niewymagający pomocnik w ogrodzie i doniczce
Jeśli estragon zaintrygował cię swoimi właściwościami i smakiem, z pewnością ucieszy cię, że jego uprawa jest dość prosta. Najczęściej uprawiany jest u nas francuski estragon, ale jest on trudny do rozmnożenia z nasion. Najlepiej jest więc kupić sadzonkę lub oddzielić część rośliny od sąsiada lub z własnej rośliny.
Estragon lubi słoneczne stanowisko, najlepiej chronione przed wiatrem. Dobrze rośnie w przepuszczalnej, lekkiej glebie z wyższą zawartością wapnia. Nie znosi przelania – nadmiar wody może spowodować gnicie korzeni. Na wiosnę warto roślinę nawozić kompostem lub naturalnym nawozem.
Dużą zaletą estragonu jest jego długa żywotność – na jednym miejscu może rosnąć nawet kilka lat. Jesienią zaleca się go przyciąć i przykryć gałązkami lub ściółką, aby przetrwał zimę.
Jeśli nie masz ogrodu, nie martw się. Estragon można uprawiać również w doniczce na balkonie lub parapecie. Wystarczy mu dużo światła, regularne, ale umiarkowane podlewanie i okazjonalne nawożenie. W doniczce najlepiej wybrać głębsze naczynie, ponieważ system korzeniowy potrzebuje przestrzeni.
Estragon w kuchni - tajemnica francuskiej kuchni i więcej
W kuchni estragon jest nieodzowną przyprawą – i to nie tylko we Francji. Jest głównym składnikiem słynnego sosu bearneńskiego, który doskonale uzupełnia steki lub ryby. Oprócz tego używany jest również przy marynowaniu ogórków, do musztard, przy doprawianiu kurczaka lub w daniach jajecznych.
Świetnie komponuje się także z takimi składnikami jak cytryna, czosnek, cebula, śmietana czy białe wino. Ze względu na swój wyrazisty smak powinien być jednak zawsze używany z umiarem – zbyt duża ilość estragonu może zdominować końcowe danie.
Interesującym sposobem wykorzystania jest również ocet estragonowy – do octu winnego wystarczy zanurzyć świeżą gałązkę estragonu i pozostawić na kilka tygodni do maceracji. Wynikiem jest pachnący ocet idealny do sałatkowych dressingów lub przyprawiania ryb.
W zwykłym gospodarstwie domowym estragon znajdzie zastosowanie na przykład w tym prostym przepisie: wymieszaj twarożek, posiekany świeży estragon, odrobinę soli i kroplę soku z cytryny, a otrzymasz świetną pastę ziołową, która urozmaici każdą kanapkę.
Opowieść z wioski - jak estragon znalazł drogę na stół
Na małym gospodarstwie u podnóża Beskidów pani Alena od lat uprawia zioła. Między lawendą, miętą a tymiankiem znalazł swoje miejsce również estragon. "Na początku w ogóle go nie znałam," śmieje się Alena. "Ale potem spróbowałam domowej musztardy od przyjaciółki i była zupełnie inna – delikatna, pachnąca. Powiedziała mi, że tajemnicą jest właśnie estragon."
Od tego czasu estragon ma swoje honorowe miejsce w jej ogródku. Dodaje go do domowych marynat, pieczonego kurczaka, a nawet przygotowuje z niego nalewkę na wspomaganie trawienia. "To takie moje małe cudowne zioło," dodaje.
I właśnie w ten sposób estragon wraca do polskich domów – nie tylko jako modny kulinarny trend, ale jako sprawdzony pomocnik naszych babć, który warto na nowo odkryć.
Dzięki swojej niewymagającej uprawie, leczniczym właściwościom i szerokiemu zastosowaniu w kuchni estragon zasługuje na uwagę. Bez względu na to, czy uprawiasz go w ogrodzie, czy w doniczce, używasz świeżego czy suszonego, jego delikatny smak i wsparcie dla zdrowia czynią go jednym z najcenniejszych ziołowych sprzymierzeńców w domu.
